หลายคนที่กำลังสงสัยว่า “ถ้าต้องพาพ่อแม่ไปหาหมอที่โรงพยาบาล ต้องใช้สิทธิลาอะไรดี?” คำตอบคือ ตาม พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มาตรา 34 และมาตรา 57/1 กำหนดให้ลูกจ้างมีสิทธิลาเพื่อกิจธุระอันจำเป็นได้ไม่น้อยกว่าปีละ 3 วันทำงาน โดยได้รับค่าจ้างตามอัตราปกติในวันลางาน และการใช้สิทธิลากิจต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์ ระเบียบ และข้อบังคับการทำงานที่นายจ้างกำหนดไว้ ดังนั้น การพาพ่อแม่ไปหาหมอถือเป็นการลาเพื่อธุระอันจำเป็นจึงสามารถใช้สิทธิลากิจได้

ลากิจ คือ การลาเพื่อทำธุระอันจำเป็นที่ผู้อื่นทำแทนไม่ได้ เช่น การทำบัตรประจำตัวประชาชน การทำใบขับขี่ จัดการเอกสารส่วนตัว หรือไปพบแพทย์เป็นต้น โดยกฎหมายแรงงานกำหนดสิทธิลากิจไว้ดังนี้

• ลูกจ้างมีสิทธิ์ลาเพื่อกิจธุระอันจำเป็นได้ตามข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงาน
• ลูกจ้างสามารถลากิจได้ไม่น้อยกว่า 3 วันทำงาน/ปี

เมื่อลูกจ้างใช้สิทธิลากิจตามกฎหมายและปฏิบัติตามขั้นตอนการลาที่บริษัทกำหนด นายจ้างมีหน้าที่จ่ายค่าจ้างให้ตามปกติเช่นเดียวกับวันทำงาน ทั้งนี้ นายจ้างไม่สามารถหักค่าจ้าง หรือลดสิทธิประโยชน์ของลูกจ้างจากการใช้สิทธิลากิจที่เป็นไปตามกฎหมายได้ 

แม้ว่ากฎหมายแรงงานจะไม่ได้กำหนดระยะเวลาในการแจ้งลากิจล่วงหน้าไว้อย่างชัดเจน แต่ลูกจ้างควรปฏิบัติตามระเบียบและข้อบังคับการทำงานของบริษัท หากทราบกำหนดการล่วงหน้า เช่น 

• การพาพ่อแม่ไปพบแพทย์ตามนัด ควรแจ้งหัวหน้างานหรือนายจ้างก่อนวันลาเพื่อให้สามารถวางแผนการทำงานได้อย่างเหมาะสม 
• กรณีฉุกเฉินที่ไม่สามารถแจ้งล่วงหน้าได้ ควรแจ้งนายจ้างหรือหัวหน้างานโดยเร็วที่สุดผ่านช่องทางที่บริษัทกำหนดไว้ เพื่อไม่ให้กระทบต่อการดำเนินงานขององค์กร

สรุปได้ว่าการพาพ่อแม่ไปหาหมอ ถือเป็นการลาเพื่อกิจธุระอันจำเป็น ใช้ “ลากิจ" ได้ โดยกฎหมายแรงงานกำหนดให้ลูกจ้างมีสิทธิลากิจไม่น้อยกว่า 3 วันทำงานต่อปี พร้อมได้รับค่าจ้างตามปกติ ส่วนรายละเอียดการใช้สิทธิโควตาการลา และระเบียบขั้นตอนการลาต่าง ๆ ขึ้นอยู่กับนโยบายของบริษัท

อ่านบทความเพิ่มเติมได้ที่ >>> ลูกจ้างพาพ่อแม่ไปหาหมอที่โรงพยาบาล ใช้ลาอะไร ลากิจได้ไหม? 

ถาม : พาพ่อแม่ไปหาหมอใช้ลาพักร้อนแทนได้ไหม? ถ้าใช้สิทธิลากิจครบ 3 วันแล้ว
ตอบ : ได้ค่ะ ลูกจ้างสามารถใช้สิทธิลาพักร้อนแทนได้ โดยยังได้รับค่าจ้างเหมือนเดิม

ถาม : พาพ่อแม่ไปหาหมอ แต่ยังไม่ผ่านโปรจะสามารถใช้ลากิจได้ไหม?
ตอบ : ได้ค่ะ ตามกฎหมายแรงงานคุ้มครองลูกจ้างตั้งแต่วันแรกที่เริ่มเข้าทำงาน แม้ยังอยู่ในช่วงโปรหรือทดลองงานก็สามารถใช้สิทธิลากิจได้ ทั้งนี้จะต้องปฏิบัติตามกฎระเบียบของบริษัท